Çin’in güneybatısında gün yüzüne çıkarılan tahta aletler, 300 bin yıl önce Denisova insanlarının bitki köklerini kasıtlı olarak topladığını ortaya koydu.
Çin’in Yunnan bölgesindeki Gantangqing arkeolojik alanında keşfedilen tahta kazı aletleri, insan evrimiyle ilgili ezberleri bozdu. 300 bin yıl öncesine tarihlenen Paleolitik buluntular, Denisova insanlarının yalnızca basit yaşam formları olmadığını; aksine belirli bir plan dahilinde yiyecek topladıklarını ve doğadaki kaynakları sistemli biçimde kullandıklarını gösterdi.
Kazı çalışmalarında, çoğunluğu çam ağacından yapılmış 35 adet tahta alet bulundu. Aletlerin üzerinde yontma izleri, bilinçli olarak düzleştirilmiş yüzeyler ve düğümler tespit edildi. Araştırmacılar, çevredeki feldspat minerallerinin yaşını hesaplamak için en son teknoloji tarihlendirme yöntemlerini kullandı ve aletlerin 361 bin ile 250 bin yıl öncesine ait olduğunu belirledi.
Araştırmanın başyazarı
Prof. Bo Li, keşfin önemini şu sözlerle vurguladı:
“Denisovalar akıllı, zeki ve gelişmiş bir türdü. Sibirya’da Neandertallerle bir arada yaşadılar ve onlar gibi son derece gelişmiş taş aletler yaptılar.”
Gantangqing’de bulunan aletler arasında büyük kazma çubukları ve bitki köklerini kesmek için kullanıldığı düşünülen daha küçük, kanca benzeri araçlar yer alıyor. Buluntular, organik maddelerin çürümeye eğilimli olması nedeniyle arkeolojik kayıtlarda nadiren rastlanan ahşap eserlerin en iyi örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor.
Denisova İnsanlarının Beslenme Alışkanlıkları Tespit Ediliyor
Araştırma ekibi, aletlerin göl kıyısındaki oksijenden yoksun kil tortularında bulunduğunu belirtti. Tortular, aletler üzerindeki kasıtlı cilalama ve kazıma izlerinin yanı sıra, kullanım amacına dair ipuçları veren bitki ve toprak kalıntılarını da korumuş durumda.
Prof. Bo Li şu açıklamada bulundu:
“Gantangqing’deki bulgular, erken dönem insanlarının göl kıyısı gıda kaynaklarını stratejik biçimde kullandığını gösteriyor. Yer altı yumruları, rizomlar ve kormları çıkarmak için özenle seçilmiş ahşaptan yapılmış aletlerle planlı ziyaretler gerçekleştirdiler.”
Bölgede bulunan bitki kalıntıları, Denisova insanlarının kivi, fındık, çam fıstığı ve çeşitli yumru kökleri ile beslendiğini ortaya koyuyor. Bu beslenme alışkanlığı, aynı dönemde Avrupa’da yaşayan ve genellikle büyük memeli hayvan avlayan insan topluluklarından farklı bir yaşam stratejisine işaret ediyor.
Araştırmacılar Doğu Asya’da bulunan çok sayıda Denisova fosili nedeniyle, aletlerin bu türe ait olduğunu düşünüyor. Harbin fosili (150 bin yaşında), Tibet Platosu’ndaki kalıntılar (190 bin yaşında), Taiwan bölgesindeki Penghu ve Laos’taki bulgular, bölgenin Orta Paleolitik dönemde Denisovalar tarafından iskân edildiğini gösteriyor.
Science dergisinde yayımlanan araştırma, Doğu Asya’daki erken dönem insanlarının teknolojik açıdan muhafazakâr oldukları yönündeki yaygın kanıyı da çürütüyor. Prof. Bo Li, “Bu keşif, Paleolitik Doğu Asya’nın kültürel ve teknik gelişimi hakkındaki anlayışımızı kökten değiştiriyor,” değerlendirmesinde bulundu.
Kaynak:
Science Alert