Neandertallerin mağara aslanı kemiklerinden çok amaçlı aletler ürettiği tespit edildi. Keşif, Neandertal teknolojisinin ne denli gelişmiş olduğunu ortaya koyuyor.



Belçika’da yer alan Scladina Mağarası’nda yapılan kazılarda, Neandertallerin yaklaşık 130.000 yıl önce mağara aslanı (Panthera leo spelaea) kemiklerinden aletler yaptığı ortaya çıkarıldı.

Araştırmacılar, Scientific Reports dergisinde yayımlan bulgunun Paleolitik döneme ait arkeolojik kayıtlarda benzeri olmayan bir örnek teşkil ettiğini belirtiyor.

Araştırmanın yazarları, “Scladina’da mağara aslanı kalıntılarından yapılmış kemik düzleyicilerin keşfi, Paleolitik arkeolojik kayıtlar içerisinde olağanüstü ve benzersiz bir bulgudur,” ifadelerini kullandı.

Araştırmaya göre Neandertaller, bir yetişkin mağara aslanının uzun bacak kemiklerini işleyerek farklı işlevlere sahip aletlere dönüştürüyordu.

Dört adet kemik alet keşfedildi ve bu aletlerin tamamı, başka taş aletlerin kenarlarını düzeltmekte kullanılan “düzleyici” olarak tanımlandı. Ancak bilim insanları, bu aletlerin düzleyici olarak kullanılmadan önce başka işlevler de gördüğünü belirtiyor. Örneğin bir aletin uç kısmı bilinçli şekilde eğimli hâle getirilmişti; bu durum onun daha önce keski olarak kullanılmış olabileceğini gösteriyor.



Neandertaller, Büyük Yırtıcılardan Çekinmiyordu

Neandertallerin yalnızca mağara aslanlarını değil, aynı zamanda mağara ayılarını da kemik aleti üretimi için kullandıkları da belirlendi.

Scladina Mağarası’ndaki kemik koleksiyonu içerisinde mağara ayılarına ait çok sayıda alet yer alıyor. Bu durum, Neandertallerin büyük yırtıcılardan çekinmediklerini ve onları pratik amaçlarla değerlendirdiklerini gösteriyor.

Araştırmacılar, Neandertallerin kemik seçiminde sembolik değil işlevsel kriterleri önceliklendirdiğini vurguluyor.

Mağara aslanlarının kaval kemiği, boyutu, şekli ve yapısal sağlamlığı nedeniyle özellikle tercih edildi. Araştırmada şu sonuca varıldı:

“Bu seçim süreci, tür odaklı tercihlerden ziyade işlevselliğe dayalı bilinçli kararları yansıtmakta ve Neandertallerin malzeme özellikleri ile alet tasarımı konusundaki gelişmiş anlayışını ortaya koymaktadır.”

Benzerlik Gösteren Üretim Zinciri

Söz konusu mağara aslanı aletleri ile mağara ayısı kemiklerinden yapılmış aletler arasında benzer bir “chaîne opératoire” (üretim sırası) tespit edildi. Bu benzerlik, Neandertallerin hem mağara ayısı hem de mağara aslanı kemiklerini yalnızca pratik özelliklerine göre değerlendirdiğini gösteriyor. Araştırmaya göre bu yaklaşım sembolik değil, tamamen işlevsel bir temele dayanıyordu.



Büyük kedilerin insanlar tarafından avlandığı arkeolojik örnekler oldukça nadir. En eski örneklerden biri, İspanya’daki Gran Dolina Mağarası’nda tespit edildi. İspanya’daki bulguda, muhtemelen Homo heidelbergensis’e ait bireyler yaklaşık 300.000 yıl önce mağara aslanlarını avlamıştı.

Almanya’da ise Neandertallerin mağara aslanı postundan giysi yaptığına dair kanıtlar bulunmuştu. Ancak kemiklerinin alet yapımında kullanıldığına dair bu denli net ve erken tarihli bir kanıt ilk kez ortaya konmuş oldu.

Kaynak: IFL Science