İngiltere’de bulunan fil kemiğinden yapılma 480.000 yıllık alet, Afrika dışındaki en eski kemik alet örneklerinden biri olarak kayıtlara geçti.
İngiltere’de bulunan ve yaklaşık 480.000 yıl öncesine tarihlenen fil kemiğinden yapılmış bir aletin, Afrika dışındaki en eski kemik alet örneklerinden biri olduğu açıklandı.
Araştırmacılar, söz konusu parçanın taş aletlerin kenarlarını inceltmek ve düzeltmek için kullanılan bir rötuş aracı olduğunu dile getiriyor.
Kemiğin, İngiltere’nin en önemli Alt Paleolitik alanlarından Boxgrove’da 1990’ların başında bulunduğu; ancak işlevinin uzun süre netleşmediği aktarıldı.
Science Advances dergisinde yayımlanan yeni çalışmada elektron mikroskobu ve 3 boyutlu tarama teknikleri kullanılarak kemik üzerindeki darbe izleri incelendi. İzlerin içinde çok küçük çakmaktaşı parçacıklarının tespit edilmesi, kemiğin taş aletleri “rötuşlamak” için kullanıldığına işaret etti.
İngiltere’de Keşfedilen Fil Kemiğinden Alet, Taş Yontma Sürecinde Yeni Bir Aşamaya Geçildiğini Gösteriyor
Araştırmaya göre kemik, taşa kıyasla daha yumuşak bir malzeme olduğu için çakmaktaşını daha kontrollü biçimde şekillendirmeye yardımcı oluyor. Bu tür “yumuşak çekiçler” ve düzelticilerin, taş yontma sürecinde hassasiyeti artırarak daha ince işçilikli ve verimli aletlerin üretilmesini mümkün kıldığı değerlendiriliyor.
Çalışma, bu kemik düzelticinin tarihlenmesinin Boxgrove’da daha ince işlenmiş el baltalarının görülmeye başladığı dönemle örtüştüğünü vurguluyor.
Araştırmanın yazarlarından Dr. Silvia Bello, Londra’daki Doğa Tarihi Müzesi adına yaptığı değerlendirmede, Boxgrove el baltalarının oldukça simetrik ve keskin kenarlı olduğuna dikkat çekiyor. Bu düzeyde bir taş alet işçiliğinin, organik bir düzeltici olmadan zorlaşacağı belirtiliyor.
Kemiğin Taşınmış Olabileceği Düşünülüyor
Araştırmacılar, aletin fil kemiğinden yapılmasının da anlamlı olabileceğini söylüyor. Buluntu alanında başka fil kalıntılarına rastlanmaması, kemiğin özellikle bu iş için başka bir yerden getirilmiş olabileceğini düşündürüyor.
Mevcut durum, bölgedeki insan gruplarının uygun ham maddeyi seçip planlama yapabildiğine dair bir işaret olarak yorumlanıyor.
Kemiği hangi insan türünün kullandığı kesin değil. Dr. Silvia Bello, adaylar arasında Neandertallerin erken temsilcileri ya da Homo heidelbergensis’in bulunabileceğini belirtiyor.
Afrika’dan İngiltere’ye Nasıl Yayıldı?
Araştırmaya göre Avrupa’da bilinen en eski fil kemiği düzeltici örneği bu olsa da, daha eski kemik alet örnekleri Doğu Afrika’da bulunmuştu.
Ekip, böylesine gelişmiş taş alet geleneğinin Alt Paleolitik dönemde daha kuzey enlemlere nasıl ulaştığının hâlâ önemli bir soru olduğunu vurguluyor.
Çalışma, benzer yaş aralığındaki diğer arkeolojik alanlarda da aynı tür izlerin yeniden aranması gerektiğini savunuyor.
Kaynak:
IFL Science