Çoban matı, beyazların vezir ve fil ile f7 karesine odaklanarak 4 hamlede gerçekleştirdiği en hızlı satranç matlarından biridir. Tarihsel olarak, Yavuz Sultan Selim'in Safevi hükümdarı Şah İsmail'i çoban kılığında kısa sürede yenmesi efsanesine dayandırılsa da, aslında "acemi/çoban" gibi zayıf bir oyuncuya karşı yapılabilecek hızlı bir mat taktiği olarak bilinir.