Kumpir Nedir?

Çevrimdışı

Kumpir, közlenmiş patatesin, farklı lezzetlerle buluşup lezzet üstü bir yiyeceğe dönüşmesiyle ortaya çıkan bir fast food yemeğidir. Başka bir deyişle özel bir fırında pişirildikten sonra daha dumanları tüterken patatesin içi yarılır, üzerine eklenen tereyağı ve kaşar peyniri patatesin aşkıyla eriyerek patatesin her bir hücresine dağılır ve bu sıcacık sevgi yumağı üçlü üşümesin diye üzerleri salam, sosis, mısır, kısır, zeytin, amerikan salatası, turşu, ketçap, mayonez gibi daha bir çok malzemeyle kapatılır. Alınan her lokma bu aşkın ne denli güçlü olduğunu hissetmenize neden olur. İşte buna kumpir denir. Sarsıcı bir lezzettir.

Kumpir patates anlamına gelen Bulgarca bir kelimedir. Yugoslavya’da alüminyum folyoda pişirilen ve içine salata konulan patatese de “Krumpir” adı verilir. İngilizler de patatesin içine çeşitli soslar koyarak yerler. Kumpirin tarihçesi için ise önce patatesin tarihine kısaca değinelim.

Patates, maalesef bizim ülkemize geç (Yıl: 1991) gelmiştir. Yine de bence en çok değerini bilen Türklerdir. Çünkü ilk olarak Amerikada keşfedilen patates, Kristof Kolomb sayesinde İtalya, Almanya, Rusya ve Fransa’ya ulaşmıştır. Ancak bu arkadaşlar nedense bu güzelim nimetin kıymetini bilememişler patatesi hayvan yemi olarak kullanmışlardır. Zamanla halk fakirlikten dolayı (fakir olmasalar yemeyecekler yani) patates yemeye başlamıştır.

Ülkemize ise 19. yüzyıl sonlarına doğru gelen patates çok sevilmiş ve adeta tüm halk tarafından bağrına basılmıştır. Haşlanmıştır, kızartılmıştır, yemeğe konulmuştur, püre yapılmıştır ve közlenmiştir. Yani patates patates olalı yeryüzünde böyle ilgi görmemiştir.

Patatesin kumpire dönüşüp ülkemize gelmesi ise rivayete göre Bulgar göçmenleri tarafından gerçekleşmiştir. Yukarıda da bahsettiğimiz gibi 20.yüzyılda Yugoslavya hala varken pişmiş patatesin içine salata konuluyor ve bu yiyecek “krumpir” olarak adlandırılıyormuş. Orada yaşayan Bulgarlar da bunu ülkemize getirmişler.

Aslında Dünya’nın pek çok yerinde kumpir benzeri lezzetler mevcuttur. Örneğin; Kumpir Amerika, Rusya ve İngiltere ‘de de “Baked Potato” adıyla karşımıza çıkar.

Ancak bu kadar bol malzeme seçeneğiyle sadece ülkemizde yapılmaktadır. Henüz kimse sahiplenmiyorken kumpiri sahiplenelim derim!